Phát hiện cấu trúc khổng lồ gần lõi Trái Đất

Các nhà nghiên cứu tìm thấy một cấu trúc lớn chứa đá nóng đặc khác thường ẩn sâu bên trong Trái Đất, phía dưới Thái Bình Dương.


Cấu trúc mang tên Vùng vận tốc cực thấp (ULVZ) nằm ở ranh giới giữa phần lõi ngoài nóng chảy và lớp phủ cứng của Trái Đất, ngay bên dưới quần đảo Marquesas ở vùng Polynesia của Pháp ở Nam Thái Bình Dương, theo nghiên cứu công bố hôm 12/6 trên tạp chí Science. Nhóm nghiên cứu quốc tế đến từ Đại học Maryland (UMD), Đại học Johns Hopkins và Đại học Tel Aviv, Israel, cũng tìm ra bằng chứng cho thấy một vùng ULTZ từng được xác định trước đây ở bên dưới quần đảo Hawaii lớn hơn nhiều so với suy đoán.Những vùng ULVZ nằm ở đáy các cột phun trong lòng Trái Đất. Cột phun là đặc trưng địa chất nơi đá nóng chảy dâng từ ranh giới giữa phần lõi ngoài và lớp phủ tới lớp vỏ bên ngoài của hành tinh, tạo ra quần đảo núi lửa như Hawaii và Marquesas. Trên thực tế, vùng ULVZ nằm dưới Hawaii là ví dụ lớn nhất mà giới nghiên cứu từng biết.Các nhà khoa học phát hiện ULVZ bằng cách phân tích dữ liệu sóng địa chấn, loại sóng có thể hé lộ những cấu trúc ẩn sâu bên dưới bề mặt hành tinh khi truyền xuyên qua lòng đất. Sóng địa chấn sinh ra từ động đất truyền qua hàng nghìn kilomet dưới đất. Nhưng do vật liệu mà chúng truyền qua có sự khác biệt về mật độ, nhiệt độ hoặc thành phần cấu tạo, sóng địa chấn có thể thay đổi tốc độ, bị bẻ cong hoặc phân tán, tạo ra tiếng vang mà các nhà khoa học phát hiện bằng địa chấn kế.Sử dụng dữ liệu này, các nhà nghiên cứu có thể hình dung lớp đá dưới bề mặt Trái Đất và ước tính những đặc điểm. Trong nghiên cứu mới nhất, nhóm tác giả sử dụng một thuật ngữ học máy gọi là Sequencer để phân tích đồng thời khoảng 7.000 đoạn băng ghi âm sóng địa chấn sinh ra bởi hàng trăm vụ động đất từ 6,5 độ trở lên ở khu vực Thái Bình Dương từ năm 1990 đến 2018.Những sóng này bị nhiễu xạ dọc theo ranh giới giữa phần lõi ngoài và lớp phủ, cung cấp hiểu biết toàn diện về cấu tạo Trái Đất ở sâu bên dưới khu vực Thái Bình Dương. Nhóm nghiên cứu bất ngờ phát hiện gần một nửa sóng nhiễn xạ bị phân tán bởi các cấu trúc ba chiều gần ranh giới. Họ nhận thấy nhiều cấu trúc đã được xác định trước đây, nhưng cũng có một vùng ULVZ mới bên dưới quần đảo Marquesas.Các nhà nghiên cứu suy ra sự hiện diện của các vùng ULVZ lớn khi phát hiện tín hiệu đặc biệt vang bên dưới quần đảo Hawaii và Marquesas Islands. "Chúng tôi bất ngờ tìm thấy cấu trúc lớn dưới quần đảo Marquesas mà không ai biết nó tồn tại," Vedran Lekic, đồng tác giả nghiên cứu ở UMD, cho biết. "Điều này thực sự thú vị bởi kết quả nghiên cứu chứng tỏ thuật toán Sequencer có thể giúp chúng tôi giải mã dữ liệu địa chấn trên toàn cầu theo cách chưa từng có trước đây".An Khang (Theo Newsweek)







Phat hien cau truc khong lo gan loi Trai Dat


Cac nha nghien cuu tim thay mot cau truc lon chua da nong dac khac thuong an sau ben trong Trai Dat, phia duoi Thai Binh Duong.


Cau truc mang ten Vung van toc cuc thap (ULVZ) nam o ranh gioi giua phan loi ngoai nong chay va lop phu cung cua Trai Dat, ngay ben duoi quan dao Marquesas o vung Polynesia cua Phap o Nam Thai Binh Duong, theo nghien cuu cong bo hom 12/6 tren tap chi Science. Nhom nghien cuu quoc te den tu Dai hoc Maryland (UMD), Dai hoc Johns Hopkins va Dai hoc Tel Aviv, Israel, cung tim ra bang chung cho thay mot vung ULTZ tung duoc xac dinh truoc day o ben duoi quan dao Hawaii lon hon nhieu so voi suy doan.Nhung vung ULVZ nam o day cac cot phun trong long Trai Dat. Cot phun la dac trung dia chat noi da nong chay dang tu ranh gioi giua phan loi ngoai va lop phu toi lop vo ben ngoai cua hanh tinh, tao ra quan dao nui lua nhu Hawaii va Marquesas. Tren thuc te, vung ULVZ nam duoi Hawaii la vi du lon nhat ma gioi nghien cuu tung biet.Cac nha khoa hoc phat hien ULVZ bang cach phan tich du lieu song dia chan, loai song co the he lo nhung cau truc an sau ben duoi be mat hanh tinh khi truyen xuyen qua long dat. Song dia chan sinh ra tu dong dat truyen qua hang nghin kilomet duoi dat. Nhung do vat lieu ma chung truyen qua co su khac biet ve mat do, nhiet do hoac thanh phan cau tao, song dia chan co the thay doi toc do, bi be cong hoac phan tan, tao ra tieng vang ma cac nha khoa hoc phat hien bang dia chan ke.Su dung du lieu nay, cac nha nghien cuu co the hinh dung lop da duoi be mat Trai Dat va uoc tinh nhung dac diem. Trong nghien cuu moi nhat, nhom tac gia su dung mot thuat ngu hoc may goi la Sequencer de phan tich dong thoi khoang 7.000 doan bang ghi am song dia chan sinh ra boi hang tram vu dong dat tu 6,5 do tro len o khu vuc Thai Binh Duong tu nam 1990 den 2018.Nhung song nay bi nhieu xa doc theo ranh gioi giua phan loi ngoai va lop phu, cung cap hieu biet toan dien ve cau tao Trai Dat o sau ben duoi khu vuc Thai Binh Duong. Nhom nghien cuu bat ngo phat hien gan mot nua song nhien xa bi phan tan boi cac cau truc ba chieu gan ranh gioi. Ho nhan thay nhieu cau truc da duoc xac dinh truoc day, nhung cung co mot vung ULVZ moi ben duoi quan dao Marquesas.Cac nha nghien cuu suy ra su hien dien cua cac vung ULVZ lon khi phat hien tin hieu dac biet vang ben duoi quan dao Hawaii va Marquesas Islands. "Chung toi bat ngo tim thay cau truc lon duoi quan dao Marquesas ma khong ai biet no ton tai," Vedran Lekic, dong tac gia nghien cuu o UMD, cho biet. "Dieu nay thuc su thu vi boi ket qua nghien cuu chung to thuat toan Sequencer co the giup chung toi giai ma du lieu dia chan tren toan cau theo cach chua tung co truoc day".An Khang (Theo Newsweek)

Phát hiện cấu trúc khổng lồ gần lõi Trái Đất

Các nhà nghiên cứu tìm thấy một cấu trúc lớn chứa đá nóng đặc khác thường ẩn sâu bên trong Trái Đất, phía dưới Thái Bình Dương.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá: