Do đâu mà hai mắt luôn chuyển động đồng đều?

Đó là nhờ mối liên kết liên tục được duy trì giữa cơ và tế bào thần kinh. Có hai lý do quan trọng để con người và hầu hết các động vật đều có 2 mắt.


Bác sĩ David Guyton, Giáo sư nhãn học của Trường đại học Johns Hopkins, Mỹ, cho biết “thứ nhất, nếu chẳng may bị tai nạn hỏng 1 mắt thì chúng ta vẫn còn 1 mắt để nhìn, và thứ hai, lý do này thuộc về nhận thức sâu, đó là chúng ta tiến hóa để có thể săn mồi.” Nhưng có hai mắt sẽ dẫn đến nhìn hai hình ảnh khác nhau nếu hai mắt không chuyển động hoàn toàn đồng đều. Vậy làm thế nào để cơ thể điều khiển được hai mắt luôn làm việc như nhau? Để tránh bị tiếp nhận hai hình ảnh khác nhau, não sử dụng một hệ thống phản hồi để tinh chỉnh độ dài các cơ điều khiển mắt, nhờ đó hai mắt có chuyển động cực kỳ chính xác. Mỗi mắt có 6 cơ điều khiển mắt chuyển động theo các hướng khác nhau, mỗi cơ này phải được kích hoạt đồng thời ở cả hai mắt để hai mắt luôn chuyển động như nhau. Bác sĩ Guyton nói rằng “Hệ thần kinh của bộ não được tổ chức thật tuyệt vời vì qua thời gian, não học được cần gửi bao nhiêu kích thích đến từng cơ mắt để có được hướng nhìn theo ý muốn”.  Khả năng này không phải bẩm sinh đã có mà nhờ luyện tập. Trẻ sơ sinh tập làm chủ vận động mắt trong vòng 3 – 4 tháng đầu đời. Hầu hết mọi người giữ được khả năng nhìn tốt cho đến khoảng 80 tuổi, nhưng càng về già thì khả năng này càng mất dần. Chu kỳ học tập phản hồi được khởi động khi các cơ điều khiển mắt thiếu đồng bộ với nhau. Điều này đôi khi vẫn xảy ra với mọi người, dẫn đến tình trạng song thị. Đôi khi chúng ta gặp vấn đề này vì một cơ ở một mắt hơi dài hơn so với cơ đó ở mắt bên kia, có thể chỉ là tạm thời trong thời gian cơ mắt tăng trưởng. Những bất thường này ở mắt thường rất nhỏ đến nỗi mọi người không nhận ra nhưng bộ não thì rất tinh và nó luôn cố gắng để làm rõ vấn đề này. Chỉ chưa đầy 1 giây, bộ não điều khiển mắt chuyển động theo hướng ngược nhau để khớp hai mắt lại với nhau.  Trong quá trình hiệu chỉnh đó, não sử dụng dữ liệu mà nó thu thập được để giúp tinh chỉnh độ dài nghỉ của cơ mắt. Ví dụ: có thể não nhận ra một trong các cơ tăng trưởng nhanh hơn các cơ khác, khi đó não tự động vẽ ra một bản đồ dùng để thay đổi chiều dài cơ đó để loại bỏ độ không đồng đều. Sau đó các tế bào của cơ sẽ được bổ sung hoặc loại bỏ bớt cho phù hợp. Việc này mất từ vài tuần đến vài tháng. Nhưng chính xác thì cơ thể hiểu tấm bản đồ này như thế nào để điều khiển sự thay đổi của các cơ thì vẫn chưa ai hiểu rõ – bác sĩ Guyton cho biết. Tuy vậy, chúng ta biết rằng thông qua quá trình phản hồi này, não luôn luôn chú ý để chuyển động của hai mắt được trùng khớp hoàn hảo. Trên thực tế, độ dài của các cơ được tái điều chỉnh rất thường xuyên cho nên các protein của cơ mắt luôn được thay mới trong vòng 1 tháng, nhờ đó mà cơ mắt hầu như lúc nào cũng được khỏe mạnh và hoạt động chuẩn xác. Phạm Hường Theo Live Science Tag : mắt







Do dau ma hai mat luon chuyen dong dong deu?


Do la nho moi lien ket lien tuc duoc duy tri giua co va te bao than kinh. Co hai ly do quan trong de con nguoi va hau het cac dong vat deu co 2 mat.


Bac si David Guyton, Giao su nhan hoc cua Truong dai hoc Johns Hopkins, My, cho biet “thu nhat, neu chang may bi tai nan hong 1 mat thi chung ta van con 1 mat de nhin, va thu hai, ly do nay thuoc ve nhan thuc sau, do la chung ta tien hoa de co the san moi.” Nhung co hai mat se dan den nhin hai hinh anh khac nhau neu hai mat khong chuyen dong hoan toan dong deu. Vay lam the nao de co the dieu khien duoc hai mat luon lam viec nhu nhau? De tranh bi tiep nhan hai hinh anh khac nhau, nao su dung mot he thong phan hoi de tinh chinh do dai cac co dieu khien mat, nho do hai mat co chuyen dong cuc ky chinh xac. Moi mat co 6 co dieu khien mat chuyen dong theo cac huong khac nhau, moi co nay phai duoc kich hoat dong thoi o ca hai mat de hai mat luon chuyen dong nhu nhau. Bac si Guyton noi rang “He than kinh cua bo nao duoc to chuc that tuyet voi vi qua thoi gian, nao hoc duoc can gui bao nhieu kich thich den tung co mat de co duoc huong nhin theo y muon”.  Kha nang nay khong phai bam sinh da co ma nho luyen tap. Tre so sinh tap lam chu van dong mat trong vong 3 – 4 thang dau doi. Hau het moi nguoi giu duoc kha nang nhin tot cho den khoang 80 tuoi, nhung cang ve gia thi kha nang nay cang mat dan. Chu ky hoc tap phan hoi duoc khoi dong khi cac co dieu khien mat thieu dong bo voi nhau. Dieu nay doi khi van xay ra voi moi nguoi, dan den tinh trang song thi. Doi khi chung ta gap van de nay vi mot co o mot mat hoi dai hon so voi co do o mat ben kia, co the chi la tam thoi trong thoi gian co mat tang truong. Nhung bat thuong nay o mat thuong rat nho den noi moi nguoi khong nhan ra nhung bo nao thi rat tinh va no luon co gang de lam ro van de nay. Chi chua day 1 giay, bo nao dieu khien mat chuyen dong theo huong nguoc nhau de khop hai mat lai voi nhau.  Trong qua trinh hieu chinh do, nao su dung du lieu ma no thu thap duoc de giup tinh chinh do dai nghi cua co mat. Vi du: co the nao nhan ra mot trong cac co tang truong nhanh hon cac co khac, khi do nao tu dong ve ra mot ban do dung de thay doi chieu dai co do de loai bo do khong dong deu. Sau do cac te bao cua co se duoc bo sung hoac loai bo bot cho phu hop. Viec nay mat tu vai tuan den vai thang. Nhung chinh xac thi co the hieu tam ban do nay nhu the nao de dieu khien su thay doi cua cac co thi van chua ai hieu ro – bac si Guyton cho biet. Tuy vay, chung ta biet rang thong qua qua trinh phan hoi nay, nao luon luon chu y de chuyen dong cua hai mat duoc trung khop hoan hao. Tren thuc te, do dai cua cac co duoc tai dieu chinh rat thuong xuyen cho nen cac protein cua co mat luon duoc thay moi trong vong 1 thang, nho do ma co mat hau nhu luc nao cung duoc khoe manh va hoat dong chuan xac. Pham Huong Theo Live Science Tag : mat

Do đâu mà hai mắt luôn chuyển động đồng đều?

Đó là nhờ mối liên kết liên tục được duy trì giữa cơ và tế bào thần kinh. Có hai lý do quan trọng để con người và hầu hết các động vật đều có 2 mắt.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá: