'Cao niên trẻ' mê video tạo từ AI

19/1

Loạt video do AI tạo ra, mô phỏng cuộc sống những năm 1970 khiến nhiều người trên 50 tuổi thích thú và thấy bồi hồi khi xem.

"Năm 2025 rồi, cậu đang làm gì vậy", một chàng trai khoác áo denim, khoảng 18 tuổi trong video đặt câu hỏi. "Ngoài kia, ai cũng dán mắt vào điện thoại, theo đuổi những thứ vô nghĩa", một cô gái trả lời.

Video do Maximal Nostalgia đăng trên Instagram, hiện thu hút hơn 616.000 lượt thích. Tài khoản này hiện có gần một triệu người theo dõi, chủ yếu đăng video AI tạo ra theo phong cách thập niên 1970 và 1980. Hơn 10 video đã đăng vượt 200.000 lượt thích.

Những video ngắn dạng này đang lan truyền trên X, Instagram, Facebook, trở thành một phần của loại nội dung AI mới gọi là "boomerslop", hay "lối sống lỗi thời".

Theo Business Insider, "boomerslop" là một loại "AI slop" đặc biệt hấp dẫn đối với người thuộc thế hệ Baby Boomer, hay "cao niên trẻ" - nhóm sinh trong thời kỳ bùng nổ trẻ sơ sinh sau Thế chiến II, đặc biệt là giai đoạn 1955-1960. Video "boomerslop" thường không phải do thế hệ Baby Boomer tạo ra nhưng mang "tinh thần" và gu thẩm mỹ của thế hệ này, thậm chí có thể đánh lừa người lớn tuổi tin đó là thật.

Thời gian qua, nhiều người lo ngại về tác động của màn hình smartphone và máy tính đối với thanh thiếu niên và trẻ em. Thế nhưng, thế hệ lớn tuổi cũng đang trở nên "nghiện" màn hình. Dữ liệu Ofcom công bố tháng 12/2025 cho thấy, thanh thiếu niên vẫn là những người nghiện điện thoại nhất, nhưng người trên 65 tuổi dành trung bình 3 giờ 20 phút mỗi ngày cho thiết bị điện tử, tăng mạnh so với 2 giờ 46 phút của ba năm trước đó. Người ở độ tuổi từ 55 đến 65 cũng dành bốn giờ trực tuyến mỗi ngày, tăng từ 3 giờ 23 phút vào năm 2023.

Trích dẫn ý kiến chuyên gia, Telegraph cho biết người dùng Internet mọi lứa tuổi là mục tiêu của nội dung AI chất lượng thấp, được gọi bằng những từ như "slop", "brainrot", "boomerslop". Video và hình ảnh dạng này thường vô nghĩa, không nội dung, chỉ nhằm mục đích làm hài lòng hoặc mua vui cho người dùng: một chú mèo con đang nấu ăn, chó con âu yếm gà con. Sự tràn lan của nội dung vô nghĩa, thiếu suy nghĩ làm dấy lên lo ngại rằng môi trường Internet đang trở nên kém thông minh hơn, còn người dùng có thể bị kéo theo xuống cùng với nó.

Những người dùng Internet lớn tuổi cũng không thể cưỡng lại sức hấp dẫn của loại nội dung "boomerslop". Facebook, YouTube đang ngập trong "rác AI" chất lượng thấp, một nguyên nhân được cho là người dùng hai nền tảng này thuộc thế hệ già hơn so với TikTok, Threads. Một nghiên cứu hồi tháng 12/2025 ước tính 20% video hiển thị cho người dùng YouTube là AI chất lượng thấp.

"Với trẻ em và thanh thiếu niên, nỗi lo nằm ở thời gian sử dụng màn hình. Còn với người lớn tuổi, câu hỏi về việc sử dụng màn hình quá mức hầu như không được đề cập đến", Lucija Smid, nghiên cứu sinh tại Đại học Bristol và đang tìm hiểu về nguy cơ lừa đảo đối với người lớn tuổi, nói với Telegraph.

Theo Guardian, từ lâu đã có lo ngại về khoảng cách kỹ thuật số giữa người trẻ và người già khi sử dụng công nghệ mới. Tuy nhiên, lo lắng này chỉ đúng cách đây 10-20 năm. Hiện nhiều người sinh từ năm 1946 đến 1975, tức từ 50 đến 80 tuổi, đều khá rành sử dụng công nghệ. Chẳng hạn, thống kê từ Age UK tháng 8/2025 cho thấy, khoảng 67% người trên 65 tuổi và 88% người trên 55 tuổi ở Anh hiện sở hữu smartphone.

Do vậy, người lớn tuổi có thể đối mặt với rủi ro tương tự người dùng Internet trẻ. Một nghiên cứu từ Trung Quốc năm ngoái chỉ ra, chất lượng giấc ngủ kém là vấn đề thường gặp ở người lớn tuổi mắc chứng "nghiện" màn hình. Họ cũng đối mặt rủi ro lừa đảo liên quan đến công nghệ và gian lận thanh toán.

Nghiêm trọng hơn, đã có ghi nhận về tổn hại sức khỏe do AI gây ra. Năm ngoái, một người đàn ông 76 tuổi ở New York đã tử vong vì ngã, sau khi cố gắng "gặp gỡ" nhân vật trong chatbot Meta AI. Khảo sát của Văn phòng Thống kê Quốc gia Anh năm 2023 cho thấy, 55% người từ 70 tuổi trở lên gặp khó trong việc nhận biết nội dung AI.

Tuy nhiên, tiếp cận AI cũng mang lại cho người lớn tuổi sự tự do. "Nếu không sử dụng Internet, bạn sẽ khó tham gia đời sống xã hội. Người già cũng vậy", chuyên gia chính sách Nadine Kennedy của Age UK cho biết. "Thế nên, thật tốt khi ngày càng nhiều người lớn tuổi sử dụng công nghệ, tích hợp vào đời sống hàng ngày".

Ngoài ra, các chatbot AI cũng được đánh giá là giải pháp tiềm năng cho vấn đề cô đơn ở người già, thậm chí có thể gợi ý những công việc hàng ngày mà người già thường gặp khó khăn. Theo nghiên cứu của Đại học Texas năm ngoái, điện thoại và máy tính "có thể kích thích trí não, tạo điều kiện kết nối xã hội và bù đắp cho khả năng nhận thức suy giảm theo tuổi tác".

Bảo Lâm tổng hợp