Cuộc đụng độ giữa nhà khoa học và loài trăn khổng lồ chưa được biết đến

Kênh truyền hình về thiên nhiên National Geographic đã chia sẻ đoạn video về cuộc đụng độ giữa các nhà khoa học và một con trăn anaconda cỡ lớn vào năm 2022, trong quá trình họ đang đi thực địa tại vùng rừng mưa Amazon thuộc Ecuador.

Đoạn phim cho thấy chuyên gia về nọc độc, giáo sư Bryan Fry từ Đại học Queensland (Úc), diễn viên Will Smith, nhà thám hiểm Carla Perez, cùng một nhóm người Huaorani - người dân tộc bản địa sống trong rừng Amazon, đang chèo thuyền đi dọc con sông Amazon.

Trong quá trình di chuyển, nhóm người này đã phát hiện một con trăn anaconda cỡ lớn đang nằm trên một bãi đất trống bên bờ sông. Nhóm người Huaorani đã nhanh chóng khống chế con trăn để Bryan Fry lấy một mảnh vảy của con vật nhằm phục vụ cho quá trình nghiên cứu.

Con trăn này là một cá thể trăn anaconda cái, dài khoảng 5m. Con trăn đã chống trả quyết liệt và kích thước to lớn của con vật khiến nhóm thổ dân gặp rất nhiều khó khăn để khống chế mà không bị con vật cắn trúng.

Trăn anaconda không có nọc độc, nhưng sở hữu cơ bắp với lực siết rất mạnh để giết chết những con mồi cỡ lớn, bao gồm cá sấu, lợn rừng, hươu, nai…

Mẫu vảy này và nhiều mẫu vật khác thu thập được từ năm 2022 đã giúp các nhà khoa học phát hiện một loài trăn anaconda hoàn toàn mới, mang tên gọi trăn anaconda xanh phương Bắc, tên khoa học Eunectes akayima. Loài trăn mới này chính thức được công nhận vào năm 2024.

Phân tích di truyền cho thấy trăn anaconda xanh phương Bắc (tên khoa học Eunectes akayima) và anaconda xanh phương Nam (Eunectes murinus) có 5,5% sự khác biệt về DNA, cho thấy đây là 2 loài riêng biệt dù vẻ bề ngoài rất giống nhau. Để tiện so sánh, mức độ khác biệt giữa DNA của người và vượn chỉ là khoảng 2%.

Như tên gọi của nó, trăn anaconda xanh phương Bắc sinh sống ở phía bắc của sông Amazon, bao gồm một phần Ecuador, Colombia, Venezuela, Guyana… ngược lại trăn anaconda xanh phương Nam được tìm thấy ở lưu vực phía nam của sông Amazon, bao gồm Brazil, Peru, Bolivia…

Cả 2 loài trăn này đều sống ở vùng đất ngập nước và sông ngòi, dành phần lớn thời gian trong ngày ẩn mình dưới nước. Màu xanh ô liu của lớp vảy giúp chúng dễ dàng hòa lẫn vào môi trường xung quanh để phục kích và săn mồi.

Trăn anaconda xanh phương Bắc là loài trăn nặng nhất thế giới. Những cá thể trăn anaconda xanh phương Bắc trưởng thành có thể dài đến 6m, nặng hơn 250kg và chu vi thân người lên đến 30cm. Trong đó, con cái lớn hơn con đực.

Một điểm đặc biệt mà các nhà khoa học phát hiện ra là dù sống chung môi trường, trăn anaconda xanh phương Bắc cái lại có chế độ ăn khác với những con đực. Trong đó trăn cái thường săn các loài động vật có vú như chuột lang nước, hươu… còn trăn đực thường ăn các loài cá và cá sấu.

Những loài trăn anaconda đã được công nhận

Việc phát hiện loài trăn anaconda xanh phương Bắc đã giúp nâng số lượng loài trăn anaconda lên thành 5, bao gồm:

- Trăn anaconda xanh phương Nam (tên khoa học Eunectes murinus), phân bố chủ yếu ở lưu vực Amazon phía nam (Brazil, Peru, Bolivia…).

- Trăn anaconda xanh phương Bắc (tên khoa học Eunectes akayima), phân bố ở lưu vực phía bắc Amazon (Ecuador, Colombia, Venezuela, Guyana, Suriname…). Đây là loài trăn nặng nhất thế giới, với khối lượng tối đa có thể lên đến hơn 250kg.

- Trăn anaconda vàng (tên khoa học Eunectes notaeus), phân bố tại Brazil, Bolivia, Paraguay, Argentina. Loài trăn này có kích thước nhỏ hơn anaconda xanh.

- Trăn anaconda Bolivia (tên khoa học Eunectes beniensis), là loài đặc hữu của Bolivia. Loài trăn này thường được xem là họ hàng gần của trăn anaconda vàng.

- Trăn anaconda đốm đen (tên khoa học Eunectes deschauenseei), được tìm thấy ở vùng đầm lầy phía bắc Brazil và Guiana thuộc Pháp, cũng là một họ hàng gần của loài trăn anaconda vàng.

Các nhà khoa học tin rằng vẫn còn những loài trăn anaconda chưa được công nhận ẩn mình bên trong những khu rừng rậm Amazon và họ hy vọng sẽ sớm phát hiện ra những loài trăn mới thông qua những chuyến đi thực địa và các mẫu vật thu thập được.