Với Internet vệ tinh, Việt Nam sở hữu thứ không phải quốc gia nào cũng có

Bộ não của Internet vệ tinh

Việc SpaceX của tỷ phú Elon Musk chính thức được cấp phép cung cấp dịch vụ Internet vệ tinh tại Việt Nam không chỉ là một bước ngoặt về hạ tầng viễn thông, mà còn khẳng định vị thế chiến lược của Việt Nam khi sở hữu các trạm cổng mặt đất (Gateway) - bộ não điều phối dữ liệu mà rất ít quốc gia trong khu vực có được.

Theo đó, giai đoạn đầu gồm 4 trạm Gateway, tối đa 600.000 thiết bị đầu cuối, triển khai bài bản, có kiểm soát, bảo đảm không gây nhiễu và tuân thủ quy định về tài nguyên tần số.

Trong Internet vệ tinh, Gateway chính là những "cánh tay nối dài" dưới mặt đất. Đây là những trạm chuyển tiếp dữ liệu cực kỳ mạnh mẽ, kết nối trực tiếp mạng lưới vệ tinh quỹ đạo thấp (LEO) với hạ tầng cáp quang tốc độ cao của quốc gia.

Điểm đặc biệt khiến việc triển khai các trạm này tại Việt Nam trở nên quan trọng nằm ở cơ chế truyền dẫn.

Khi người dùng Việt gửi yêu cầu truy cập, tín hiệu sẽ truyền đến vệ tinh Starlink gần nhất, sau đó thay vì phải truyền đi xa đến các quốc gia lân cận, dữ liệu sẽ được gửi thẳng xuống trạm Gateway đặt ngay tại Việt Nam.

Việc SpaceX lựa chọn đặt hệ thống cổng mặt đất tại một quốc gia phụ thuộc vào nhiều yếu tố khắt khe; đặc biệt, khu vực đó phải có vị trí địa lý chiến lược, đảm bảo vùng phủ sóng tối ưu cho các vệ tinh khi bay qua khu vực.

Thứ hai chính là hạ tầng cáp quang mặt đất, trạm Gateway cần được kết nối với "xương sống" Internet quốc gia với băng thông cực lớn.

Nhiều quốc gia hiện nay dù được sử dụng Starlink nhưng phải dùng chung trạm Gateway với các nước láng giềng hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào liên kết vệ tinh.

Điều này vô tình làm tăng độ trễ và giảm tính ổn định so với việc có một trạm Gateway nội địa.

Lợi thế vượt trội cho người dùng Việt Nam

Thông thường, các vệ tinh địa tĩnh truyền thống ở độ cao 35.000km gây ra độ trễ rất lớn. Với Starlink (độ cao 550-600km) kết hợp cùng trạm Gateway đặt tại nội địa, quãng đường di chuyển của dữ liệu được rút ngắn tối đa.

Điều này giúp các ứng dụng thời gian thực như họp trực tuyến, chơi game hay giao dịch tài chính tại Việt Nam đạt được sự mượt mà tương đương với cáp quang truyền thống.

Các trạm Gateway của Starlink cũng được thiết kế để chống chịu tốt với khí hậu nhiệt đới gió mùa và mưa bão. Starlink có thể giúp duy trì kết nối ở khu vực bị cô lập hạ tầng mặt đất, đảm bảo dòng chảy thông tin không bị ngắt quãng, cung cấp khả năng ứng phó khẩn cấp vô cùng quý giá.

Bên cạnh đó, hệ thống Gateway khi đặt tại Việt Nam sẽ giúp phủ sóng Internet tốc độ cao đến những nơi mà cáp quang còn hạn chế như vùng núi cao, hải đảo.

Đây là "đòn bẩy" để xóa nhòa khoảng cách số, giúp các doanh nghiệp tại các khu vực này tiếp cận với thị trường toàn cầu.