NASA đưa phi hành đoàn Crew-11 trở về sớm hơn kế hoạch

NASA xác nhận đã quyết định kết thúc sớm sứ mệnh Crew-11 và đưa toàn bộ phi hành đoàn trở về Trái Đất sau quá trình đánh giá y tế đối với một thành viên, dù Trạm Vũ trụ Quốc tế không gặp bất kỳ sự cố kỹ thuật nào.

Rạng sáng 15/1 theo giờ Việt Nam, tàu vũ trụ Crew Dragon Endeavour của SpaceX đã tách khỏi ISS, khép lại sứ mệnh sớm hơn kế hoạch ban đầu khoảng hơn một tháng.

Theo NASA, quyết định này được đưa ra sau khi các bác sĩ và nhà quản lý sứ mệnh tiến hành đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe của một phi hành gia trong đoàn. Cơ quan này nhấn mạnh đây là biện pháp phòng ngừa y tế, không phải tình huống khẩn cấp đe dọa an toàn của phi hành đoàn hay Trạm Vũ trụ Quốc tế.

Quyết định dựa trên đánh giá thận trọng

NASA cho biết quá trình tách trạm diễn ra lúc 17h20 ngày 14/1 theo giờ Bờ Đông Mỹ, tương đương 5h20 sáng 15/1 theo giờ Việt Nam.

Trước đó, đội ngũ điều hành đã xem xét đầy đủ các yếu tố kỹ thuật, quỹ đạo và điều kiện thời tiết tại khu vực hạ cánh ngoài khơi bờ biển California, trước khi thống nhất phương án đưa phi hành đoàn trở về.

Crew-11 được phóng lên ISS vào ngày 1/8/2025 với kế hoạch lưu trú khoảng 6 tháng, dự kiến kết thúc sứ mệnh vào cuối tháng 2. Tuy nhiên, sau khi xuất hiện những lo ngại liên quan đến sức khỏe của một thành viên, NASA đã quyết định rút ngắn thời gian làm việc trên quỹ đạo nhằm bảo đảm an toàn lâu dài cho phi hành gia.

Theo thông tin từ NASA, vấn đề sức khỏe được phát hiện ngay trước thời điểm nhóm dự kiến thực hiện một chuyến đi bộ ngoài không gian. Cơ quan này không công bố chi tiết y khoa cụ thể, phù hợp với các quy định bảo mật thông tin cá nhân.

Sau khi rời ISS, tàu Crew Dragon Endeavour bắt đầu quá trình hạ thấp quỹ đạo kéo dài khoảng 11 giờ. Theo lịch trình cập nhật, con tàu dự kiến hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngoài khơi California vào 3h41 sáng ngày 15/1 theo giờ Bờ Đông Mỹ, tức 15h41 cùng ngày theo giờ Việt Nam.

NASA cho biết toàn bộ quá trình hạ cánh, thu hồi tàu và họp báo sau đó được truyền hình trực tiếp để công chúng theo dõi.

Khoảng trống tạm thời

Sứ mệnh Crew-11 gồm bốn phi hành gia: Zena Cardman và Mike Fincke của NASA, Kimiya Yui (Nhật Bản) và Oleg Platonov (Nga).

Theo thông lệ, các phi hành đoàn chỉ rời ISS sau khi nhóm kế nhiệm đến thay thế nhằm bảo đảm hoạt động liên tục của trạm. Tuy nhiên, trong trường hợp này, NASA đã tổ chức một buổi lễ chuyển giao quyền chỉ huy sớm. Phi hành gia Mike Fincke đã bàn giao quyền điều hành ISS cho phi hành gia Sergey Kud-Sverchov của Cơ quan Vũ trụ Nga Roscosmos.

Sau khi Crew-11 rời đi, ISS tạm thời chỉ còn ba phi hành gia thường trú. NASA khẳng định, với mức độ tự động hóa cao của trạm cùng kinh nghiệm của các thành viên còn lại, ISS vẫn duy trì hoạt động ổn định và an toàn trong thời gian chờ phi hành đoàn kế nhiệm.

Theo NASA, việc ưu tiên sức khỏe phi hành gia là nguyên tắc xuyên suốt trong các sứ mệnh dài ngày, và những quyết định điều chỉnh lịch trình như trường hợp Crew-11 phản ánh cách tiếp cận thận trọng nhằm giảm thiểu rủi ro y tế khi con người làm việc trong môi trường không gian khắc nghiệt.