Quốc gia duy nhất thế giới đang sống ở năm 2082

8/1

Sự chênh lệch đặc biệt này không phải do “đi trước thời đại”, mà bắt nguồn từ việc quốc gia Nam Á này duy trì lịch Bikram Sambat.

Vì sao Nepal “nhanh” hơn thế giới?

Trong khi phần lớn thế giới bước sang năm 2026 theo Công lịch, tại Nepal, những con dấu hành chính, giấy tờ trường học và nhiều hoạt động đời sống thường nhật vẫn ghi năm 2082.

Sự “đi trước hơn nửa thế kỷ” này đến từ lịch Bikram Sambat, hệ thống lịch chính thức của quốc gia Nam Á nằm dưới chân dãy Himalaya.

Quốc gia duy nhất thế giới đang sống ở năm 2082 - 1

Nếu lần đầu đặt chân tới Kathmandu, du khách dễ “giật mình” khi nhìn thấy năm 2082 xuất hiện trên báo chí, lịch treo tường, thậm chí trong thông điệp chúc mừng năm mới của các cơ quan công quyền.

Với người Nepal, đó không phải câu chuyện viễn tưởng, mà là một phần bản sắc, được duy trì song song với khả năng “chuyển đổi” linh hoạt sang Công lịch khi giao thương và hội nhập quốc tế.

Lịch Bikram Sambat (thường viết tắt BS) được Nepal sử dụng như lịch chính thức, và có độ lệch so với Công lịch khoảng 56 năm 8 tháng. Vì độ lệch không cố định theo từng giai đoạn trong năm nên có thời điểm Bikram Sambat “nhanh” hơn 56 năm, có thời điểm “nhanh” hơn 57 năm.

Theo hệ lịch này, năm mới của Nepal bắt đầu vào ngày 1 tháng Baisakh (khoảng giữa tháng 4 theo Công lịch).

Năm 2082 BS chính thức khởi đầu vào ngày 14/4/2025 (Công lịch). Bởi vậy, trong những ngày đầu tháng 1/2026, Nepal vẫn đang ở năm 2082, và chỉ chuyển sang năm 2083 vào khoảng giữa tháng 4/2026.

Đón năm mới giữa mùa xuân

Một điểm đặc biệt của lịch Nepal là số ngày trong mỗi tháng không cố định kiểu 30 hoặc 31 ngày như nhiều người quen thuộc, mà có thể dao động theo từng năm. Các thông tin về ngày tháng, lễ hội, thời điểm cát tường… được công bố, chuẩn hóa thông qua cơ quan chuyên trách của Nepal.

Quốc gia duy nhất thế giới đang sống ở năm 2082 - 2

Trên cổng thông tin của Nepal Panchanga Nirnayak Vikas Samiti (cơ quan thuộc Bộ Văn hóa, Du lịch và Hàng không Dân dụng Nepal), các ấn phẩm liên quan lịch năm 2082 BS được đăng tải, cho thấy cách quốc gia này vận hành hệ lịch truyền thống trong quản lý nhà nước.

Nếu nhiều nơi trên thế giới đón năm mới giữa mùa đông, người Nepal lại chào năm mới vào thời điểm mùa xuân ấm dần, cây cối chuyển mình sau mùa lạnh. Ngày 1 Baisakh thường là dịp để người dân trao nhau lời chúc, dọn dẹp nhà cửa, sum họp, nhìn lại năm cũ và đặt mục tiêu cho năm mới.

Tại một số khu vực, đặc biệt ở thung lũng Kathmandu và các đô thị cổ như Bhaktapur, không khí năm mới còn gắn với những lễ hội truyền thống. Bisket Jatra là một trong những lễ hội nổi bật, được ghi nhận diễn ra từ Baisakh 1, tức đúng ngày năm mới của Nepal.

Dù Bikram Sambat là lịch chính thức trong nhiều hoạt động hành chính và đời sống, Nepal không tách rời khỏi nhịp vận hành toàn cầu. Trong ngoại giao, du lịch và giao dịch quốc tế, Công lịch vẫn được sử dụng phổ biến. Vì vậy, ở Nepal, chuyện một cuộc hẹn ghi theo Công lịch, còn giấy tờ trong nước ghi theo Bikram Sambat, là điều rất bình thường.